MAKALELER

Çocuk Eğitiminde Tiyatro

Son yıllarda sık sık duymaya başladığımız "yaratıcı drama" ülkemizde okullar ve kurslar bünyesinde giderek yaygınlaşıyor. Daha çok çocuklara yönelik olan yaratıcı drama çalışmaları, henüz bütün ebeveynlerin tam olarak algılayamadıkları ve ne olduğu konusunda sık sık sorular sordukları bir konu. En basit tanımıyla yaratıcı drama, oyunun eğitici ve eğlendirici yanlarının, belli bir disiplin içinde çocuk gelişiminde kullanılmasıdır.

Çocuklar bir yaşından itibaren sürekli olarak kendilerine oyunlar yaratırlar, oyun çocuk dünyasının temelini oluşturur. Hatta daha ileri gidip insan hayatının temelinde oyunun çok önemli bir yerinin olduğunu söyleyebiliriz. Öyle ya, hangimiz oyun oynamadık? Hangimiz büyüklerimizin bize önemli diye sundukları şeyleri bir kenara itip birinci sıraya oyunu koymadık? Çocukluk dönemindeki gelişimin en önemli unsurudur oyun; bununla birlikte insan hayatının bütün dönemlerini içeren bir olgudur ( ağaç yaşken eğilir). Oyun oynayarak çocuk birey olmanın adımlarını atar ve her oyunda yaşamdan bir parça yeni şeyler öğrenir.

Bu konuda Freud; "Çocuklar oyunlarında gerçek hayatta onları etkileyen şeyleri taklit ederler. Ancak diğer taraftan şu da oldukça açıktır ki çocukların bütün oyunları hayatlarındaki baskın isteklerden etkilenir, yani büyüyebilmek ve büyüklerin yaptığı şeyleri yapabilmek için yaparlar" demiştir. İşte tam bu noktada yaratıcı drama, sanatın ve özellikle tiyatronun olanak ve unsurlarını kullanarak, çocukların oyun tutkusunu ve ihtiyacını, eğitici ve geliştirici bir biçime dönüştürür.

Çocuklar kendilerini en kolay oyun yoluyla ifade ederler ve her çocuk yaşına göre, gelişim özelliklerine uygun oyunlar oynar. Çocukların yaratıcı dramada grup halinde oynadıkları oyunlar, onların;

- yetişkin hayatına hazırlanmasını, çevreyle ilişki kurabilmesini
- bilinci ve duygusal tecrübesi arasında bir köprü görevi görüp, duygularını dışa vurmasını
- kişilik, beceri ve zeka bütünlüğünün geliştirilmesini
- insan ilişkilerini kavrayabilmelerini
- çevrelerine uyum sağlamak için hazırlık yapmalarını, yaşadıkları deneyimlere şekil vermelerini
- sorunlarına çözüm bulmaları ve bazı duygusal sorunlarından arınmalarını sağlar.

Ayrıca çocuklar yaratıcı dramadaki oyunlar sayesinde,

- yaratıcılıklarını geliştirir, kendilerine güvenir ve kendini daha kolay ifade eder
- bedenini tanır veonu doğru şekilde kullanmayı öğrenir
- yapabilirliğinin farkına varır
- konsantrasyonunu ve algılamasını geliştirir
- sözcük dağarcığını ve anlatımını zenginleştirir
- sosyal etkinlik değerleri öğrenir

Sonuç olarak, insan eğitimi çocukla başlar. Soru soran, kendine güvenen, diline ve kültürüne sahip çıkıp onu geliştirmeye çalışan, gözlem yapabilen, farklı kültür ve düşünceleri değerlendiren, onlardan yararlanabilen, önyargısız, evrensel bakış açısını ve yaratıcı düşünceyi benimseyebilen, toplum olduğunun farkında olan ama birey olmanın gereklerini de yerine getiren bir sosyal yapının oluşabilmesine yaratıcı drama önemli bir yer tutmaktadır. Dileriz bu önemli unsur kısa zamanda daha da yaygınlaşır.